Home Maatschappij Milieu Co-creatie voor een circulaire economie

Hans Bruyninckx

Co-creatie voor een circulaire economie

Een koolstofarme economie is onmogelijk zonder een circulaire economie. En een circulaire economie moet rekening houden met de draagkracht van ons natuurlijk kapitaal of is uiteindelijk niet duurzaam. Dat is de groeiende consensus tussen wetenschappers (IPCC, IPBES, IRP) en in toenemende mate ook beleidsmensen. 

Die conclusie moet aanzetten om een sterkere analyse te maken van hoe gebruik van grondstoffen en materialen enerzijds en de uitstoot van broeikasgassen anderzijds elkaar beïnvloeden. Dat moet leiden tot veranderingen in beleid, technologie en hoe we produceren en consumeren. We moeten voorbij aan de idee dat we er wel komen door een beter afvalbeleid of een gefragmenteerd en grotendeels geïsoleerd materialenbeleid.

Meer dan…  

In Europa wordt er nog vaak sterk gefocust op het oplossen van de symptomen – afval in dit geval -en niet gewerkt aan de oorzaak van het probleem. De verklaring is deels te vinden in het feit dat er wetgeving en beleid rond afval bestaat. Dat zorgt voor tastbare doelstellingen en een duidelijk kader, dat rechtszekerheid biedt voor investeringen. Maar een circulaire economie gaat verder dan afval en recyclage alleen: toegang tot, gebruik en impact van hulpbronnen, duurzaam design, nieuwe consumptiepatronen… Buiten die technische aspecten, spelen ook economische en sociale aspecten een belangrijke rol. Wie is er bijvoorbeeld eigenaar van grondstoffen en materialen en dus verantwoordelijk om ze in de economische waardencyclus te houden? Wat is de rol van consumenten? Gaan we van bezit naar product- en dienstengebruik?

Geïntegreerd beleid 

Klimaat-, grondstoffenefficiëntie-, en biodiversiteitsdoelstellingen moeten op elkaar afgestemd worden en door geïntegreerd beleid richting een integrale duurzaamheid van productie- en consumptiesystemen gaan. Dat is geen nieuwe doelstelling, maar een logisch gevolg van internationale afspraken in het Parijse klimaatakkoord, de Circulaire Economiestrategie en de biodiversiteitsdoelstellingen die internationaal en Europees zijn afgesproken. Ze worden helaas nog te vaak geïsoleerd benaderd in beleid, technologie en in onderzoek en innovatie.

Het circulaire economieconcept is een complex gegeven, dat een aanpak op verschillende niveaus vraagt.

Transitie 

Dat vereist een serieuze omslag. Een transitie van een schaalniveau, aan een snelheid die een geloofwaardig antwoord biedt op klimaatdoelstellingen en met een ontkoppeling tussen economische performantie en grondstoffengebruik. Dat vraagt kennis over de volledige grondstoffenkringloop, en betrokkenheid van alle partijen. Er is nood aan co-creatie en nieuwe informatiestromen, bijvoorbeeld door middel van block chain om materialen te traceren doorheen de economische cycli.

Experimenteren

Het circulaire economieconcept is een complex gegeven, dat een aanpak op verschillende niveaus en een mix van verschillende maatregelen vraagt. Er bestaat geen silver bullet-oplossing. Experimenteren met disrupitive approaches – inclusief ruimte om te mislukken -is een deel van het traject. Vlaanderen was altijd al een van de pioniers in de beweging van een afval- naar een materialenbeleid en er is bovendien de ambitie om tot de koplopers te behoren in onderzoek, technologieontwikkeling en innovatie.

MEER

Wat als… de diagnose kanker is?

Kanker“U hebt kanker.” De woorden die je nooit wil horen van de arts, vallen. Mensen die het meemaakten, voelden de grond onder de voeten wegzakken. Wat nu? Dat kan toch niet? Ik heb nog veel te veel voor de boeg… Gelukkig sta je er niet alleen voor.

Hoe minder, hoe beter: de ecologie van de eenvoud

Stijn BruersHet leven in de stad kan gejaagd zijn. Je bestelt al eens een takeaway, online koop je cadeaus om het de volgende dag nog te krijgen en ’s avonds heb je oorsuizingen in de frequentie van autoclaxons. Wie heeft er nog tijd om aan de ecologische voetafdruk te denken? 

Planet, people, profit: plan van aanpak?

MVOHet is een boutade: een onderneming is geen eiland, maar staat volop in de samenleving. Daarom is het niet meer dan logisch dat die onderneming niet alleen denkt in termen van winst, maar ook bijdraagt tot meer duurzaamheid. Hoe staat het vandaag met die ambities?

Liefst een fusie zonder ruzie

M&AEr bestaan verschillende vormen van M&A (Mergers & Acquisitions): bedrijf verkopen, fusie aangaan of zelf een bedrijf overnemen. Al die vormen gaan gepaard met de nodige risico’s en opportuniteiten. Dat weten deze ervaringsdeskundigen maar al te goed.

Vergeet je tandenborstel niet!

Rondtrekken Klaar om rond de wereld te trekken? Hier zijn een aantal zaken die je zeker niet mag vergeten. Zorg zeker voor een goede start en wees voorbereid op wat er kan komen.

“Veel ziekenhuizen zijn geen gezonde bedrijven meer”

Margot CloetWe zijn in België gezegend met performante zorginstellingen die hoge kwaliteit leveren en voor iedereen toegankelijk zijn. Als we dat in de toekomst zo willen houden, en als we die instellingen van voldoende personeel willen blijven voorzien, moeten we wel anders beginnen denken over hoe we deze instellingen financieren. Dat zegt Margot Cloet, gedelegeerd bestuurder van Zorgnet-Icuro.