‘STEM-loopbanen moeten populairder worden’

Fons Leroy

fokuschemie-007

Volgens de recente studie Shaping the future of work van Agoria, waaraan ook VDAB meewerkte, heeft 28 procent van het aantal mensen dat werkzaam is in de chemie en life sciences, een IT- of STEM-profiel. Het doembeeld van een structureel tekort aan gekwalificeerde instroom aan nieuwe arbeidskrachten wordt echter steeds meer een realiteit.

Zeker als je weet dat de war for talent op de IT-markt volop woedt en dat slechts een relatief beperkt aantal leerlingen STEM-opleidingen voltooit, vooral bij opleidingen specifiek gericht op de sector. Voeg daaraan de veroudering van het personeel bij vele bedrijven in de sector toe, en er ontstaat een corrosief mengsel dat de vooruitzichten op een bloeiende toekomst voor de sector dreigt weg te vreten.

Mentaliteitsomslag

Met het STEM-actieplan heeft de Vlaamse overheid, samen met de sociale partners en diverse belanghebbenden uit de private sector en de non-profit, een mentaliteitsomslag tot stand trachten te brengen. Die moet ervoor zorgen dat STEM-loopbanen populairder worden. Niettemin blijven substantiële STEM-verschillen tussen de onderwijsvormen bestaan en vormt het aandeel meisjes in TSO en vooral BSO een blijvend knelpunt. Ondertussen neemt de arbeidsreserve aan werkzoekenden met een aspiratie binnen de sector zienderogen af: zo daalde het aantal werkzoekende operatoren chemie en kunststoffen het voorbije jaar met bijna 10 procentpunt.

In plaats van vruchteloos uit te kijken naar kandidaten met het ideale cv, komt het erop aan om zelf aanwezige STEM-competenties aan te wakkeren.

Meer, meer en meer

Meer inspanningen zijn nodig. Meer werkzoekenden en werkenden dienen geheroriënteerd en omgeschoold te worden in functie van een tewerkstelling in een STEM-beroep. Meer kinderen en jongeren moeten warm gemaakt worden voor een loopbaan in de scheikundige sector of de farmaceutische industrie. Ik zie een aantal katalysatoren om de sector aan populariteit te laten winnen.

Katalysatoren

Eerst en vooral is er nood aan bedrijfsleiders en sectorvertegenwoordigers die met hun praktijkexpertise naar scholen trekken om de troeven van de chemie en life sciences aan de man, én de vrouw, te brengen. Ze moeten in staat zijn de vooroordelen bij jongeren en hun ouders weg te masseren. Voorts moet er actief en doordacht geïnvesteerd worden in employer branding, in het overtuigen van lerenden, werkenden en werkzoekenden van het maatschappelijk project dat bedrijven in de sector belichamen en van de loopbaanperspectieven die ze te bieden hebben. Tevens wordt een strategie van duaal leren in het secundair én hoger onderwijs cruciaal om potentieel talent niet alleen te sensibiliseren, maar ook zelf te modelleren.

In plaats van vruchteloos uit te kijken naar kandidaten met het ideale cv, komt het erop aan om zelf aanwezige STEM-competenties aan te wakkeren en het personeelsbeleid op het beschikbare talent af te stemmen.