Home Maatschappij Gezondheid Prof. Dr. Mathieu Vandenbulcke: ‘Lang leven, gelukkig leven!’

Prof. Dr. Mathieu Vandenbulcke: ‘Lang leven, gelukkig leven!’

‘En ze leefden nog lang en gelukkig’. Zo eindigen de meeste sprookjes. Maar zijn mensen die lang leven ook gelukkig? Wanneer we het hen zelf vragen, blijkt dit meestal wel het geval.

Volgens een recente bevraging in opdracht van de Koning Boudewijnstichting kijkt de meerderheid van de 60’ers positief aan tegen het ouder worden. Dit sluit aan bij het gedachtegoed van Laura Carstensen, hoogleraar psychologie aan de universiteit van Stanford, dat stelt dat mensen zich minder inlaten met negatieve gevoelens naarmate het levensperspectief korter wordt. Bovendien blijkt een optimistische ingesteldheid één van de geheimen van het uitzonderlijk ouder worden.

De donkere kant

Maar ouder worden loopt niet altijd van een leien dakje. Als ouderenpsychiater ben ik getuige van de donkere kant van het verhaal. Eén op de tien 50-plussers heeft depressieve gevoelens. De zelfdodingscijfers bij oudere mannen zijn de hoogste van alle leeftijden. Sommigen verliezen hun vertrouwen in de samenleving en ontwikkelen paranoïde gedachten. Anderen worden dan weer overmand door doodsangst en grijpen naar pillen of alcohol. Daarnaast kan dementie een behoorlijke ravage teweegbrengen in het hoofd.

Stevig sociaal netwerk

Kunnen we er iets aan doen? Moeten we het lot ondergaan of kun je ertegen vechten, zoals Shakespeare zich afvroeg in Hamlet. In een spraakmakend artikel in het wetenschappelijk tijdschrift, The Lancet, berekenden specialisten dat één op de drie gevallen van dementie kan worden voorkomen of uitgesteld door preventieve maatregelen zoals gezond leven, bewegen en cognitieve reserve opbouwen door onderwijs of door bij te leren. Een stevig sociaal netwerk vormt bovendien een belangrijke bescherming tegen dementie, depressie en andere geestelijke gezondheidsproblemen. Een relevante en mogelijk ook troostende gedachte bij de confrontatie met ziekte en verlies, is dat gelukkig zijn niet hetzelfde is als zich goed voelen. Geluk heeft meer te maken met een gevoel van tevredenheid over het leven. De filosoof Nietzsche merkte reeds op dat er minder doodsangst is bij mensen die het leven ten volle geconsumeerd hebben. Een goed gevoel daarentegen hangt eerder af van het moment, van gezondheid en andere zaken die je minder in de hand hebt.

Een relevante en mogelijk troostende gedachte bij de confrontatie met ziekte en verlies, is dat gelukkig zijn niet hetzelfde is als zich goed voelen.

Leeftijdsgrenzen

Misschien wel de grootste vrees rond ouder worden, is om niet meer au sérieux genomen te worden wanneer de geest minder scherp wordt. Om een diagnose te worden in plaats van een persoon. Mensen verdienen beter, ze verdienen respect. Respect begint naar mijn gevoel bij het betrekken van deze mensen bij beleid en samenleving. De ‘vergrijzing’ wordt steevast voorgesteld als een probleem. Maar met een inclusief beleid kunnen 50-plussers misschien wel meer problemen oplossen dan ze er veroorzaken. Dit gebeurt reeds via vrijwilligerswerk of door in te springen voor de familie. Maar de vraag is of leeftijdsgrenzen in het algemeen gezond zijn. Sommige personen hebben zin om verder te doen wat ze gans hun leven graag gedaan hebben. Anderen willen nieuwe uitdagingen aangaan of in alle rust genieten van het pensioen. Zo hoort het ook. Geen keurslijf meer, maar wel de mogelijkheid om zelf keuzes te maken.

Tekst Prof. Dr. Mathieu Vandenbulcke, ouderenpsychiater aan de KU Leuven 

 

MEER

Jongetjes en meisjes: twee aparte werelden?

genderclichéKinderen formuleren al op een jonge leeftijd een mening over het andere geslacht. Dat is niet zo vreemd, want genderclichés opstaan al heel vroeg, weet Veerle Draulans ons te vertellen.

6 redenen waarom je een jacuzzi moet hebben

JacuzziDe tijd dat een jacuzzi was weggelegd voor de happy few, is voorgoed voorbij. Me-time na een drukke werkdag, een romantische avond met z’n tweetjes of een spetterende afsluiter van een zomers tuinfeest? In de jacuzzi!

Intelligent recycleren wordt de toekomst

Alles wordt verpakt, maar de wereld moet properder. Veel properder. Maar de hamvraag blijft: hoe verbinden we die twee items met elkaar zodat zowel de industrie, de consument en moeder aarde tevreden zijn? Niet makkelijk, maar met moderne techniek en een gerichte aanpak moeten we op termijn perfecte alternatieven kunnen vinden.

‘Digitaal is een ongelooflijke economische kans’

Alexander De CrooDe digitale economie groeit ongeveer zeven keer zo snel als de reguliere economie en heeft het potentieel om tegen 2020 goed te zijn voor acht miljoen jobs in Europa. Alexander De Croo: “De vraag is: hoe krijgen we een zo groot mogelijk stuk van die taart naar België?”

Het is weer pakjestijd!

Feestdagen Geen kerst zonder kerstboom. En geen kerstboom zonder cadeautjes! 3 bekende Vlamingen vertellen welk kerstcadeau hen steeds is bijgebleven en hoe het perfecte kerstgeschenk er voor hen uitziet.

(Digitale) veiligheid voorop

ExpertpanelEen feit: we zijn digitaal kwetsbaar. Met nieuwe digitale technologieën en groeiende mogelijkheden om grote hoeveelheden data te verwerken, rijst ook de aanwezigheid van privacy- en securityproblemen. Hoe staat het met de digitale veiligheid op het moment?