Bewust op café met Tournée Minérale

Belgen zijn niet vies van de Bourgondische levensstijl. We gaan graag op resto. We zetten in met een aperitief, delen aansluitend een karaf wijn en voltooien het diner met een digestief. En misschien daarna nog op café. Een onschuldige gewoonte of toch eentje om eens bij stil te staan? 

Hoe je het ook draait of keert, alcohol drinken zit ingebakken in onze cultuur. Niemand drinkt meer dan de Europeanen. Al bij al zit de mens zelfs al 9.000 jaar aan de drank. En onze relatie met alcohol gaat zelfs nog verder terug in de tijd. Zo is er de drunken monkey-theorie. Miljoenen jaren geleden leidden onze neuzen ons richting de geur van fermenterend fruit, dat ons de nodige calorieën én een goed gevoel gaf. In feite leverde het een evolutionair voordeel op. Wanneer je dus de alcohol in het fruit kon ruiken, raakte je sneller aan je vereist aantal calorieën en oversteeg je zo de bikkelharde competitie.

Alcohol blijkt dus een diepgewortelde gewoonte voor de mens. Toch is onze band met alcohol een ongezonde relatie, getuigt Dr. Mathijs Goossens, woordvoerder van de Stichting tegen Kanker, die samen met het VAD, Vlaams expertisecentrum Alcohol en andere Drugs de bewustmakingscampagne rond alcoholconsumptie Tournée Minérale (TM) organiseert.

“Tournée Minérale is niet gefocust op de groep mensen die problematisch alcohol consumeert. We willen echter wel de mensen informeren die alcohol nuttigen op een niet-afhankelijke manier”, steekt Dr. Goossens van wal. “Deze campagne wil mensen bewustmaken van het risico op verslaving enerzijds en het risico op kanker anderzijds.”

Er zijn zowel korte- als lange termijneffecten op onze gezondheid, legt de dokter uit:

Caloriebom

Alcoholische dranken hebben geen enkele voedingswaarde, maar bevatten wel veel calorieën. “Het is niet toevallig dat de meeste alcoholische dranken niet te koop lopen met het aantal calorieën. Alcohol is niet gezond, er zijn mensen die beweren dat een glaasje per dag gezond is, maar dat is onzin. Er is een klein bewijs van een eventueel voordeel, van een half glas per week, maar dit effect is echt minimaal”, aldus Dr. Goossens.

Verstoorde slaap

Na het drinken van alcohol, slaap je sneller in. De kwaliteit van je slaap gaat echter achteruit. “Je slaapt veel oppervlakkiger, onrustiger en korter”, zegt de dokter. Het inslaapeffect verdwijnt ook bij regelmatig drinken. Nog eentje voor het slapengaan is iets dat je dus beter vermijdt.

Leverproblemen

Één pintje zal niet lijden tot leveraandoeningen, maar langdurig alcoholgebruik kan dat wel tot gevolg hebben. “Chronisch alcoholgebruik is gevaarlijk en kan leiden tot leverziektes. In de ergste vorm kan dit cirrose als gevolg hebben.”

Cardiovasculaire aandoeningen

Alcohol heeft op lange termijn ook een weerslag op ons hart- en vaatstelsel. “Hypertensie, of het hebben van een te hoge bloeddruk, is een veelvoorkomend probleem. Alcohol verhoogt de bloeddruk. Dat kan dan weer leiden tot een aantasting van het cardiovasculaire systeem”, aldus Dr. Goossens.

Invloed op kanker

Ongeveer 5 procent van de kankers is gerelateerd aan alcohol. “Dit percentage is veel als je weet dat er elk jaar 3.9 miljoen nieuwe kankercases zijn in Europa. Die 5 procent zouden we door matiging van alcohol kunnen beïnvloeden”, zegt de dokter. Het grootste probleem is de combinatie alcohol-tabak. Zij hebben een synergetisch effect; 1+1=niet 2, maar wordt eerder 4 of 6. Alcohol en tabak versterken elkaar en het gebied waar zij direct mee in aanraking komen, de mond en keel, is dit risico nog hoger. Dit is vooral relevant voor mond- en keelkanker, die heel moeilijk te behandelen zijn.

Ten eerste heeft alcohol een direct toxisch effect op cellen, maar vooral het afbraakproduct is schadelijk. “Wanneer alcohol wordt afgebroken, komt er in de keten acetaldehyde vrij, die kankerverwekkend is op zich. Deze stof beschadigt ons DNA, dat dan weer hersteld moet worden. Dat kan fouten met zich meebrengen, die op termijn dan weer kanker kunnen veroorzaken.”

Overal waar alcohol verwerkt wordt in onze spijsvertering, kan dit voor schade zorgen. Zo is dikkedarmkanker een van de drie meest voorkomende kankers. Voor vrouwen is ook een verhoogd risico op borstkanker. Het is niet dé doorwegende factor. Maar omdat het een zoveel voorkomende kanker is, weegt dit toch door in het risico.

Mocktails mogen er zijn

Mensen vinden het gezellig om af en toe een drankje te benuttigen, maar dat hoeft dus niet per se alcohol te zijn. “Het automatisme mag doorbroken worden om altijd iets met alcohol te bestellen. Gelukkig trekt niemand tegenwoordig nog een wenkbrauw op als ik een alcoholvrij biertje of mocktail bestel. Dit is deels te danken aan Tournée Minérale”, besluit Dr. Goossens.