Ernst-Jan Stigter

Ons land bezit álle eigenschappen voor succesvolle digitale transformatie

Algemeen directeur van Microsoft Nederland zijn, was áltijd al zijn droombaan. Ontmoet Ernst-Jan Stigter: hij vindt ons land práchtig, ziet Nederland als wereldspeler op zowel het gebied van digitale transformatie als in de adoptie van (cloud)technologie én is teamspeler boven alles. 

Je werkt al sinds jaar en dag in de technologiebranche. Een branche die continu aan verandering onderhevig is. Wat houdt de innoverende rol van informatietechnologie binnen het bedrijfsleven volgens jou in?
“Bedrijven kunnen anno nu niet meer zonder digitalisering. Feitelijk wordt élk bedrijf in Nederland een softwarebedrijf omdat digitaal zorgt voor sneller, gemakkelijker én goedkoper. Wat mij persoonlijk inspireert is de vraag of wij, Nederland, dat ik een bijzónder warm hart toedraag, future-proof zijn. Dat heeft ook te maken met een verblijf van 7 jaar in het buitenland waarvan, ten tijde van de crisis, zo’n 3 jaar in Griekenland voor Microsoft. Het waren roerige tijden en daar leerde ik pas écht te waarderen hoe goed de zaken hier geregeld zijn. Ik geloof dat juist óns land in staat is om het onderscheid te maken. Ook internationaal. Tot op de dag van vandaag probeer ik vanuit een frisse blik te observeren voor welke uitdagingen we staan.” 

En hoe kun je, vanuit die frisse blik, technologie dan concreet vóór je laten werken?
“Men associeert de term IT vaak met zaken ónder de motorkap en die zienswijze wil ik graag ontrafelen. Ik zet in op het snijvlak tussen de mogelijkheden die toepassingen geven en de benodigde cultuur om ze daadwerkelijk te implementeren. Aan technologie zélf is geen gebrek meer, het zit hem vooral in de houding en het gedrag van bedrijven. Er blijkt nog met regelmaat sprake van koudwatervrees die weerhoudt om te veranderen. Bijvoorbeeld van papier naar digitaal. Of van een server naar de cloud. Of naar nieuwe, slimmere manieren van samenwerken, waarbij je allang niet meer fysiek bij elkaar hoeft te zijn om tot prachtige resultaten te komen. Ik ervaar inmiddels al zo’n jaar of 10 hoe inspirerend het is om te werken in een omgeving die je empowert en je elke dag uitdaagt om het verschil te maken. Wanneer je eenmaal meegaat in die flow en data verantwoord en slim durft te omarmen, dan zijn de mogelijkheden nagenoeg eindeloos. En heel gevarieerd. Zo dringen we binnen Microsoft Nederland actief voedselverspilling terug: we bleken tot voor kort wekelijks ongeveer 100 kg voedsel weg te gooien. Door een aantal databronnen – over het aantal aanwezige collega’s, kassa-aankopen en weersomstandigheden – met elkaar te verbinden, beperken we ons overschot inmiddels met ruim 70 procent. Typisch zo’n voorbeeld van een idee dat als vanzelf voortkomt uit de positieve flow binnen ons team.” 

Ik vind dat digitalisering ook daadwerkelijk iets moet opleveren. Digitaliseren om te digitaliseren heeft weinig zin

Positieve flow, slimme samenwerkingen en volop kansen: dat klinkt goed. Welke mogelijkheden biedt de toepassing van geavanceerde technologieën voor bedrijven nog meer?
“Voor mij is het glas altijd halfvol, ook als we praten over de mate waarin het bedrijfsleven aan de slag gaat met informatietechnologie. Er gaan namelijk al heel veel zaken wél goed. Zo heeft de ICT Group, een vooraanstaande organisatie in software-oplossingen, een slimme innovatie voor de Koninklijke BAM Groep ontwikkeld, rondom asfaltdetectie. Een win-winsituatie pur sang: wegen worden sneller gerepareerd, zijn veiliger voor weggebruikers en het hele proces laat zich beter plannen. Ook thema’s als duurzaamheid en vergrijzing lenen zich uitstekend voor toepassing van IT-oplossingen. Er is op dit moment al zóveel te digitaliseren binnen bijvoorbeeld de zorgsector. Wanneer dit opgepakt wordt, blijft er waardevolle tijd over voor zorgvragers. Een gesprekje of wat tijd voor een kop thee mét glimlach kan het verschil maken. En dat door iets pragmatisch als het digitaliseren van repetitieve taken. Wíllen leren, creatief durven zijn en de uitdaging aangaan om processen te veranderen: dáár draait het om. De mate waarin een organisatie haar lerend vermogen dúrft toe te passen staat aan de basis van verandering. Of het tegenhouden daarvan.”

Dit lijkt een belangrijk thema in deze tijden waarin de zaken snel veranderen. Waarom is het anno nu noodzaak om mee te gaan in de technologische ontwikkelingen?
“Groei is uiteindelijk altijd het ijkpunt. Zonder groei staan we stil en droogt inspiratie op. Bovendien verandert de wereld continu en razendsnel, wanneer je daar als bedrijf niet op inspeelt, dan word je links en rechts ingehaald. Een ander thema waar ik me hard voor maak, ook vanuit mijn rol als voorzitter van Nederland ICT, is de toename van het aantal vrouwen in de sector. De huidige 7 procent is écht te weinig om representatieve teams te formeren die de gewenste afspiegeling van de samenleving vormen en daarmee ook oplossingen kunnen ontwikkelen voor de héle maatschappij.”

Even over hakken in het zand. Ervaar je weerstand en wat zijn dan de meest voorkomende bezwaren voor bedrijven om niet mee te gaan in de IT-flow?
“Die vraag beantwoord ik graag met een voorbeeld uit mijn jeugd. Op de basisschool kreeg ik les van Richard, een fantastische geschiedenisleraar. Zo klein van stuk als hij was, zo groot waren zijn verhalen. Achter zijn bureau had hij een poster hangen: bestaan niet, stond erop. Het duurde lang voordat ik besefte wie zé dan zijn. Nog altijd denk ik eraan terug als mensen verantwoordelijkheid tot veranderen afschuiven door te praten over ze of het systeem. Excuses om stil te staan zijn er genoeg, maar zé de schuld geven getuigt niet van erg veel persoonlijk leiderschap wat mij betreft.”

Hoe kunnen we met elkaar koudwatervrees overwinnen?
“Door klein te beginnen. Stimuleer elkaar om het anders te doen. Voor bedrijven: zet medewerkers maximaal in hun kracht door oprecht te kijken én te luisteren naar mensen: wat hebben zij nodig om hun taken zo goed mogelijk uit te voeren? Iets simpels als ruimte om een werkdag wat later te starten, nádat de kinderen naar school zijn gebracht? Of de mogelijkheid om tussendoor even te sporten? Denk minder in regels en meer in mogelijkheden, dan gaat de boel pas echt stromen naar mijn ervaring. Eén ding is zeker: hoe meer creativiteit en ruimte om fouten te mogen maken, hoe meer gezamenlijke successen men behaalt.” 

Zet medewerkers maximaal in hun kracht door oprecht te kijken én te luisteren naar mensen

Wat raad je managers aan om als eerste op te pakken rond dit thema?
“Ga op zoek naar die éne verandering die je wilt doorvoeren. Zet vervolgens mensen bij elkaar die zoveel mogelijk van elkaar verschillen. Op die manier ontstaan er allerlei invalshoeken en ideeën op basis waarvan er kwalitatieve beslissingen genomen kunnen worden en acties uitgezet die daadwerkelijk leiden tot verandering, ook rondom de inzet van informatietechnologie. Dat is, in de basis, de manier waarop succesvolle bedrijven het aanpakken en het wérkt.”

Welke eventuele drempels ervaar je zelf rondom digitalisering, misschien zelfs op persoonlijk vlak?
“Geen drempels. Wél vind ik dat digitalisering ook daadwerkelijk iets moet opleveren. Digitaliseren om te digitaliseren heeft weinig zin. En soms is het ook gewoon heel simpel: neem nu Lisa Hockey, een app die we voor het hockeyteam van mijn dochter gebruiken. Deze app geeft mij als coach precies de data die ik nodig heb: aan- en afwezigheid, bereikbaarheid, speeltijden en meer. Technologie hoeft niet altijd groots en meeslepend te zijn om praktisch nut te hebben.”

Tot slot: welke 3 tips heb je voor bedrijven om intern consensus te krijgen over het belang van digitalisering?
“Ten eerste: bepaal een duidelijke richting, maar zet dit niet vast in beton. Geef zoveel duidelijkheid als nodig om creativiteit op te wekken, dan komt het team tot leven. Ten tweede: creëer een vangnet door een cultuur na te streven waarin mensen zich zelfverzekerd en vertrouwd genoeg voelen om vrij te denken en te spreken. En tot slot, besef dat élke transitie iets nieuws, iets positiefs biedt. Straal dat intrinsiek uit en de rest komt bijna vanzelf.”

SMART FACT

Als je geen algemeen directeur van Microsoft Nederland was geworden dan…
“Was ik waarschijnlijk auto-ontwerper geworden, of uitvinder of coach. Ik kan genieten van tekenen, en ook van zaken ontrafelen, vroeger sloopte ik veel speelgoed omdat ik wilde begrijpen hoe het werkte, en dan maakte ik er vervolgens iets anders van. Hartstikke leuk. En coach, tja, misschien komt veel van mijn werk hiermee overeen. Met mensen naar een doel toe werken, geeft me een kick en dit zal altijd zo blijven. Dat kan prima in mijn huidige rol!”

Beeld Thomas Schurmans