Bedrijfswagens: hefboom voor elektrische mobiliteit?

De fiscaliteit voor bedrijfswagens veranderde recent nog, en er staan nog meer veranderingen op til om ons wagenpark te vergroenen. Maar is dit allemaal wel realistisch? En wat met de maatschappelijke gevolgen?

Tegen 2023 enkel nog fiscale voordelen voor elektrische bedrijfswagens. Met dat voorstel kwam Paul Magnette eind 2019 in zijn voorstelnota. Voor dat ambitieuze doel kreeg hij steun, maar ook harde kritiek te verduren uit verschillende kampen. Los van dat voorstel staat de bedrijfswagen echter op het punt te vernieuwen. Dit jaar veranderde de fiscaliteit errond, en dit soort wagens blijken een belangrijke tool in de groene transitie.

Fiscaal interessanter

Het systeem van bedrijfswagens is alvast een centraal kenmerk van onze bedrijfsfiscaliteit. Je hebt enerzijds een ‘voordeel alle aard’, waarmee we de bedrijfswagen niet op de werkelijke waarde van het voertuig belasten. Er is een daling van de sociale bijdragen, met een CO2-solidariteitsbijdrage ter compensatie. En werkgevers trekken bedrijfswagens van hun vennootschapsbelasting af. “Dit alles maakt het aanbieden van een bedrijfswagen fiscaal en qua sociale bijdragen een stuk interessanter dan het uitbetalen van loon”, stelt Egbert Lachaert, fractievoorzitter van Open VLD in de Kamer.

Dat systeem heeft zijn problemen, zeker in tijden van massale files en klimaatverandering. Maar afschaffen is voor Lachaert geen echte optie. “Talloze werknemers zijn effectief op de baan voor hun werk”, stelt hij. “Daarnaast wordt het systeem gebruikt om onze hoge belastingdruk te omzeilen. Een afschaffing zou dan ook de facto leiden tot een belastingverhoging, waarbij de getroffen werknemers honderden euro’s per maand zouden verliezen.”

“De transitie is in de praktijk al gestart, met zelfs 2025 als realistisch keerpunt.”Egbert Lachaert, Open VLD

Daarom ziet hij het als een tool voor verandering. “We moeten het systeem niet afschaffen, maar gebruiken als hefboom voor de vergroening van het bedrijfswagenpark”, stelt Lachaert. “Op die manier geven we een enorme boost aan de vergroening en dus de elektrificatie van het bedrijfswagenpark.” Daarom deed Lachaert begin 2019 al een wetsvoorstel dat in grote mate overeenkwam met dat van Magnette, maar waarbij hij een tijdspanne tot 2028 voorziet voor die transitie. “Ik sta er positief tegenover dat Magnette zich hierdoor liet inspireren.”

Meer laadpalen

Maar is dat alles wel realistisch? Op het voorstel van Magnette kwamen er al snel een reeks verzuchtingen. Er moesten meer laadpalen komen, er waren nog niet genoeg (betaalbare) elektrische wagens en de hele transitie zorgt voor meer administratie. Maar volgens Ronnie Belmans, professor aan de KU Leuven en hoofd van EnergyVille, een onderzoekscentrum rond hernieuwbare energie, valt dit allemaal te bolwerken. “Op technisch gebied is dit probleemloos mogelijk”, stelt hij. “Er zijn genoeg elektrische automodellen, en het aantal breidt constant uit. Bedrijfswagens gebruiken we daarnaast vooral voor woon-werkverkeer. En uiteindelijk is het geen probleem om laadpalen bij bedrijven te installeren, de technologie is er. Thuis laden is daarnaast ook geen probleem, en we kunnen dat aanvullen met laadpalen in parkeergarages. Technisch gezien is dit allemaal haalbaar.”

Technische haalbaarheid

Maar ondanks de technische haalbaarheid moeten we er als maatschappij ook klaar voor zijn. “Wat gebeurt er met de garagist die een heel leven aan diesel en benzinemotoren werkte?”, stelt Belmans. “Je moet natuurlijk door die transitie. En hoe langer je dat uitstelt, hoe moeilijker het wordt. Maar er zal ook tegenstand zijn, want sommige beroepen en bedrijven zullen veranderen. Niettemin moet deze verandering er komen, want we kunnen simpelweg geen diesels blijven verkopen. Daarom moet de overheid een rol spelen in het vlot doen verlopen van de transitie.”

Lachaert erkent ondertussen die nood voor overheidsactie. “Uiteraard moeten we goed nadenken over de startdatum van dit nieuwe systeem”, stelt hij. “En over de nodige overgangsbepalingen voor de ondernemingen die een bedrijfswagen aanschaffen of een leasingcontract laten aanvangen voor die startdatum. We moeten zo de impact voor bedrijven minimaliseren.” Al is de overgang naar elektrisch volgens hem onvermijdelijk. “De transitie is in de praktijk al gestart. En na gesprekken met experts zie ik zelfs 2025 als een realistisch keerpunt.”