Business

Schenking van roerende goederen

25.11.2020
door Fokus Online

Schenken van roerende goederen is al jaren een vaste pijler in de vermogensplanning van een cliënt. Alle vormen van roerende goederen komen in aanmerking. 

Het eerste voordeel? Minder belastingen. Het schenken van roerende goederen is, van zodra de waarde meer is dan € 50.000, altijd voordeliger dan het laten vererven van die roerende goederen aan dezelfde mensen. Anders dan in vele landen, loont het in Vlaanderen dus zeker de moeite om vóór het overlijden de roerende goederen te schenken.

Vervolgens kan een schenking van roerende goederen op verschillende manieren gebeuren. Zo heb je de notariële schenking. Daarop is in de rechte lijn of ermee gelijkgestelden 3 procent schenkbelasting verschuldigd als die schenking voor Belgische notaris plaatsvindt. Is het aan derden of andere familie dan in rechte lijn, dan is het tarief geen 3 maar 7 procent. Maar dat is veel lager dan vermogen te laten vererven, waar in de rechte lijn 27 procent kan verschuldigd zijn en in de zijlijn of tussen vreemden zelfs 55 procent.

Dit is het geval als je voor Belgische notaris schenkt of voor buitenlandse, meestal Nederlandse, notaris, voor zover de aangekondigde wetswijzing ervan gestemd wordt. Daarin wordt immers bepaald dat je verplicht bent de buitenlandse akte te registreren bij de ontvanger, waardoor  schenkbelasting verschuldigd wordt. Die wijziging zou vanaf 1 december van kracht zijn, maar die datum is nog niet zeker, zelfs de wijziging is dat nog niet. Wie geen risico wil nemen en alsnog voor Nederlandse notaris wenst te schenken, zonder de verplichting schenkbelasting te moeten betalen, haast zich dus best. Vóór 1 december kan er nog zonder belasting geschonken worden voor de Nederlandse notaris. Op een dergelijke schenking is geen erfbelasting verschuldigd, indien je na de schenking nog drie of vier jaar – ook dat zou gewijzigd worden – blijft leven. 

Schenkingen waarop je wel de schenkbelasting betaalt, zijn dus vrij van erfbelasting. Vandaar dat het de moeite loont die, zelfs heel kort, vóór je overlijden te doen.

Een schenking van gelden of beleggingen kan ook via een bankgift plaatsvinden. Voor zover het goed omkaderd is, zal de schenking dan gebeuren door de loutere overschrijving van de gelden of beleggingen van de schenker naar de rekening van de begiftigde. Op dergelijke schenking is geen schenkbelasting verschuldigd. Indien de schenker nog drie of vier jaar blijft leven, zal ook geen erfbelasting verschuldigd zijn.

Ook het kwijtschelden van een schuld is mogelijk, of een inbreng van vermogen in een maatschap, zonder dat de inbrenger daarvoor aandelen van de maatschap terugkrijgt. Dat zijn onrechtstreekse schenkingen. Ook daarop is geen schenkbelasting verschuldigd, maar de schenker moet ook hier nog drie of vier jaar blijven leven.

Traditioneel wordt geschreven dat aandelen op naam, bijvoorbeeld van een patrimoniumvennootschap, enkel geschonken kunnen worden middels een notariële akte. Door de mogelijke afschaffing van de Nederlandse route, de zogenaamde ‘kaasroute’, zou men dus die aandelen steeds moeten schenken met schenkbelasting. Dit vraagt echter enige nuance. Er zijn wel degelijk nog andere manieren om aandelen op naam te schenken zonder dat er schenkbelasting op verschuldigd is. In recente rechtspraak van het Hof van Beroep van Antwerpen werd reeds tweemaal bevestigd dat een schenking zelfs solo consensu mogelijk is, voor zover dat achteraf onder meer door inschrijving in het aandeelhoudersregister kan worden bewezen. Daarnaast kan een verkoop, later gevolgd door een kwijtschelding van de prijs, ook een manier zijn om deze aandelen over te dragen of een inbreng in een maatschap zonder uitgifte van nieuwe aandelen. Uiteraard geldt ook hier weer de drie- of vierjaarstermijn die door de schenker overleefd moet worden om vrij van erfbelasting te zijn.

Indien dergelijke vormen van schenking waarop geen schenkbelasting werd betaald later vrijwillig worden geregistreerd, zal de Vlaamse Belastingdienst daarop schenkbelasting heffen, waardoor met zekerheid geen erfbelasting meer verschuldigd zal zijn. Men zal dat dus enkel doen wanneer duidelijk is dat de schenker binnen de drie of vier jaar zal overlijden. Op die manier vormt enkel nog een plots overlijden een risico op erfbelasting.

Schenkingen waarop je wel de schenkbelasting betaalt, zijn dus vrij van erfbelasting. Vandaar dat het de moeite loont die, zelfs heel kort, vóór je overlijden te doen. Dankzij een zorgvolmacht kan er zelfs een volmacht worden verleend aan een vertrouwenspersoon om op het sterfbed de roerende goederen alsnog te schenken aan 3 of 7 procent om zo de hogere erfbelasting te vermijden.

Elke vorm van schenking leent zich ertoe bepaalde voorwaarden aan de schenking te koppelen. Dat kan, voor een notariële akte, een voorbehoud van vruchtgebruik zijn. Maar evengoed voor alle vormen van schenkingen een last tot afstand van een bepaalde rente op het geschonken vermogen, om zo nog zeker te zijn van een bepaald inkomen. Ook allerhande clausules zijn denkbaar om te verhinderen dat het vermogen aan de schoonfamilie zou toekomen of om ervoor te zorgen dat bij vóóroverlijden van je kind het vermogen belastingvrij terugkeert naar jou als schenker.

Ook op het vlak van controle op het geschonken vermogen is veel mogelijk. Je kunt verhinderen dat je kind met jouw zuurverdiend geld na de schenking onmiddellijk een Ferrari koopt. Maar je kunt evengoed na de schenking vragen om het beheer over dat vermogen terug aan jou af te staan, middels een beheersvolmacht. Of het geschonken vermogen in te brengen in een maatschap waar de schenker dan de zaakvoerder is.

Kortom, veel is mogelijk op maat van elke cliënt.

Vorig artikel
Volgend artikel